БЕСПАРТИЙНӦЙ КРЕСТЬЯНА КОНФЕРЕНЦИЯ МОРДІН ВӦЛӦСЬТЫН (КУЛӦМДІН УЕЗДЫН)

Конференция чукӧртӧма вӧлі апрель 18-ӧд лун кежлӧ. Волісны 83 морт, на пытшкысь 3 нывбаба.

Конференция вылын крестьяна ёна сёрнитісны асланым Коми республика восьтӧм йылысь, сёрнитісны районированньӧ йылысь, кер лэдзысьяслысь олӧм бурмӧдӧм йылысь, вӧлӧсьт пытшкӧсса пӧжарнӧй сарайяс да машинаяс лӧсьӧдӧм йылысь, видз-му бурмӧдӧм йылысь да мукӧдтор йылысь.

Став йывсьыс сёрнитӧм, вензьӧм да тӧлкуйтӧм бӧрын конференция шуис:

Асыв-Войвыв обласьтӧ пырӧмысь дзикӧдз ӧткажитчыны, а корны восьтыны Коми Республика. Обласьт пиын районированньӧ вӧчигӧн корны, мед Мордін вӧлӧсьтсӧ сюйисны Сыктывдінкар районӧ. Сэсся корны уездувса овмӧс нуӧдан юкӧдлысь вӧчны таво гожӧм ёнджыка Лӧкчим вожса туйсӧ, зэв нин ёна омӧльтчӧма да.

Корны кооперативъяс Обсоюзлысь, позяс кӧ, таво тулыс вайны Лӧкчим вожӧ нянь паракодӧн; Мордін вӧлӧсьтын быд во босьтӧны няньсӧ 10 сюрс пудйӧдз, а гужиӧн вайӧмыс ёна донсьӧдӧ тӧваръяссӧ.

Исполком да сылӧн юкӧдъяс уджалӧм йылысь конференция шуис, водзӧ вылӧ пӧ исполкомлы тшӧкыдджыка колӧ чукӧртлыны крестьянаӧс собранньӧяс вылӧ да висьтавлыны налы сӧвет законъяссӧ, мед гражданасӧ исполкомыс старайтчис ёнджыка ӧтувтны сӧветъяс гӧгӧр да мӧда-мӧдлы отсасян комитетӧ, мед эськӧ кокньыдджыка вермим лэптыны вӧлӧсьтувса овмӧснымӧс. Сэсся мед ёнджыка видзӧдлас пӧжарнӧй сарайяс да имуществосӧ лӧсьӧдӧм вылӧ, кӧні найӧ омӧльӧсь. Локтан во старайтчыны унджык челядьӧс кыскыны школаӧ, сы кузя корны мӧд велӧдысьӧн Лопыдінса да Мордінса школаӧ. Кыдзкӧ-мыйкӧ зільны быд сиктӧ восьтыны краснӧй уголокъяс. Колӧ Мордін вӧлӧсьтӧ корны лӧсьӧдны больнича да зільны, мед эськӧ ӧнія пельшӧрскӧй пунктыс бурджыка уджаліс. Потшӧдны потшӧсъяс, мед эськӧ оз талясьны кӧдзаяс да видзьяс.

Посевнӧй да сплавнӧй кампанньӧ йылысь конференция шуис висьтавлыны быд крестьяналы, мед эськӧ найӧ бурджыка гӧрисны-пинёвтісны мусӧ да кӧдзисны сортируйтӧм кӧйдысӧн, мед старайтчисны вӧдитны шабді, пыш, корнеплодъяс да мукӧд пуктасъяс. Кер кылӧдӧм йылысь шуис, сійӧ пӧ зэв ён доход вайӧ государствоыслы, обласьтыслы дай крестьянаыслы, кыдз-мый вермасны пӧ колӧ кылӧдны крестьяналы став тӧвнас лэдзӧм вӧрсӧ местаӧдзыс; висьтавлыны крестьяналы, мый вывті кӧ вылӧ найӧ кутасны корны донсӧ, кер лэдзан организацияясыс оз вермыны сетны да керйыс вермас кольны места вылас, а сэсянь лоӧ зэв ыджыд убытка государстволы да аслыныслы. Рабземлеслы да мукӧд профсоюзъяслы чорыда видзӧдны, мед эськӧ кер лэдзысь организацияясыс дай кер лэдзысьясыс эз нарушитавны договоръяссӧ, мед кер лэдзысьяслы вӧлі кадын сетӧма уджалан донсӧ да колан уджалан кӧлуйсӧ.

Кооперация уджалӧм йылысь крестьяна ёна жӧ сёрнитісны. Кооперативъяс уджалӧмаӧсь бура, Лопыдінса кооператив кындзи, сійӧ абу на вермӧма ёнмыны растратаяс бӧрын. Вӧралысьяс костын ёна шуасьӧны, колян во прӧмысъяс вылӧ доныс ёна вежласьӧма да. Конференция шуис: мед Обсоюз ёнджыка тӧдмӧдалас вӧлӧсьтувса лавкаяссӧ пушнина донъяснас да мед водзӧ вылӧ пуктас ӧти дон. Мед ӧтувъя лавкаяс ваясны крестьяналы колан тӧвар да мед эськӧ эз донӧн вузавны. Кооперативъясын удж нуӧдысьяслы тшӧкыдджыка колӧ чукӧртлыны собранньӧяс да сэні висьтавлыны удж мунӧм йылысь, медся нин нывбабаяслы.

А. Тюрнин.