СТАВНЫМЛЫ МОГ
Колӧ тӧдны став коми йӧзлы.


Быдӧн тӧдӧны, неважӧн Ленинградын (Питирын) вӧлі зэв ыджыд ва туӧм. Уна робочӧйяс колины пасьтӧмӧсь, гӧльӧсь, тшыгйӧн. Ещӧ ёна лоӧ нуждасӧ терпитны найӧ челядьлы.

Уджалысь йӧз да крестяна став Сӧветса Республика пасьта сувтіс отсавны налы. Быдлаын мыйӧн вермӧны отсалӧны.

Сӧмын тай миян волсясалы (Сыктыв уезд улын) оз мӧрччы сьӧлӧмӧдзыс йӧз приччаыд, — тыдалӧ, вывті кыз кучик пиын налӧн сьӧлӧмыс. Неважӧн Волсяын ӧктысисны, коді мый вермас сетны Ленинградса робочӧйяс челядьлы. Ставыс, мый чукӧрмис, эз ло весиг дас шайт дон... Йӧзыс шуасьӧны: «Кутшӧм нӧ миянлы делӧ на дінӧдз? Миянлы тай нӧ некод оз отсав»...

Сідзи-ӧ, чорыд сьӧлӧма волсяса граждана? Кодъяс нӧ 1919-ӧд воын видзисны Россияса революциялысь сьӧлӧмсӧ — Питир кар еджыдъяссьыд? Видзисны Питирса робочӧйяс. Ӧтвылысь найӧ, тшыг нисьӧ пӧт, эновтісны пабрик-заводъяс, сувтісны воча Юденич генерал войскалы. Юденичыд вӧлі Питирсяньыд толькӧ нин квайт верст сайын. Питирса робочӧйяс вермисны, вӧтлісны врагӧс, видзисны Питир, видзисны Сӧвет власьт, видзисны революция.

Али тіянлы, волсяса, тайӧ нинӧм? Али ті ӧнӧдз на виччысянныд еджыд власьт? Прӧстӧй, оз нин лолы некор!

Кор суис ыджыд шог Волга дорса йӧзӧс, кор налӧн няньыс ставыс косьмис, кор уна сюрс йӧз тшыгла кулісны, кор мамъясныс вӧлі сёйӧны ассьыныс челядьнысӧ, — сэки нӧ Питирса робочӧйяс весь пукалісны, найӧ нӧ тіян моз шулісны: миянлы пӧ на дінӧдз абу мог, мед тшыгла кулӧны?.. Эз. Найӧ сэки асланыс ичӧтик нормасьыс торйӧдлісны нянь да вердісны быдса губерня улысь тшыгъялысь йӧзӧс.

А ті нӧ, медняня олысьяс Коми муын, ті нӧ уна-ӧ ыстінныд Волга дорсалы няньнытӧ?..

Ӧні, кор Питирса робочӧйясӧс ыджыд нещассьӧ суис, кор налӧн семьяясыс кӧмтӧмӧсь-пасьтӧмӧсь, тшыгӧсь, — ті шуанныд: миянлы пӧ на дінӧдз абу мог...

Гашкӧ, ті думайтанныд: Питирса робочӧйясыд эз вермасьны волсяса вӧсна?..

Сӧвет власьтлы сизим во тырӧм мысти быдӧнлы нин колӧ тӧдны со мый: Сӧвет власьт эм власьт став робочӧйяслӧн да став крестяналӧн. Сӧвет власьтлӧн вермасьӧмыс — став уджалысь йӧзлӧн вермасьӧм. Суис кӧ кутшӧмкӧ шог — сійӧ шогыс инмӧ став уджалысь йӧзлы. Ставсӧ вӧчам асьным, буржуйяс вылӧ огӧ надейтчӧ. Питирса робочӧйясӧс кӧ суис причча — колӧ налы отсавны ставӧн.

Быдлаын отсалӧны, отсавны колӧ и миянлы, коми йӧзлы, отсавны вӧлі колӧ и волсясалы.

Волсяса тай сы пыдди со кодлы отсалӧны. Лун кык мысти ӧктысьӧм бӧрын, грездъясӧд ветлӧны мӧд пӧлӧс кык «ӧктысьысьяс» — попаддя да дякаддя; ӧктӧны кудель (аслыныс шабдітӧ вӧдитны оз позь — киясныс няйтчасны). Налы тай, майбырӧй, эз шуны: кутшӧм пӧ тіянӧдз мог, — сеталісны моздор тырыс. Ӧти Ягдор грездысь нуисны найӧ кудельтӧ 200 аршын дӧра тыр. Сэні жӧ Ленинградса робочӧйяс челядьлы сетісны кудельтӧ сӧмын пӧлтинник дон... Со ӧд кутшӧма олӧны медся няня озыр вӧлӧсьтад!

Отсасьӧмъяс лоӧны на и водзӧ. Унатор на Сӧвет власьтлы оз судзсьы. Энӧ жӧ бара, бур коми йӧз, велӧдчӧй отсасьныныд волсяса моз! Отсасьӧй сьӧлӧмсяньныд!

Крестяналы колӧ отсавны робочӧйяслы, робочӧйяс отсаласны крестяналы; колӧ овны ӧтувтчӧмӧн, мед чорыда-крепыда, кӧрт моз, пузяс кутӧд (связь) робочӧя-крестяна костын! — Тадзи тшӧктіс овны уджалысь йӧзлы Ленин.


Гижӧд
Ставнымлы мог
Йӧзӧдан во: 

lkejrlkelkrgner klrjnelknfrkl ekjnrjkenfrej

1